Dil ve edebiyat ürünleri, bireylerin, dil topluluklarının, tüm insanlığın kültürel deneyimlerini, türlü bilgileri, farklı yaşam tarzlarını içlerinde barındıran zengin kaynaklardır. Diller, gelecek kuşaklara, insanlığın farklı dönemlerine ilişkin görüş, bilgi, gelenek ve tarihsel olaylarını aktarırlar. Dil, kültürel çeşitliliğin temel öğesidir. Giderek az öğrenilen, konuşulmayan, üzerinde durulmayan dillerin, bu bakımdan kaybolmaya yüz tutmuş kültürel öğeler olduğunu unutmamalıyız. Sorumluluğumuz bu noktada başlamaktadır; dillere sahip çıkmak, korumak adına...
UNESCO’nun Kültürel Çeşitlilik Evrensel Bildirgesi’nde de belirtildiği üzere, kültür, toplumların maddi, manevi, zihinsel, edebi, sanatsal, duygusal, yaratıcı özellik ve eğilimlerinin, inanç sistemlerinin, kimlik arayışlarının, toplumsal uyum stratejilerinin, bilgi aktarım ve gelişimlerinin tümü olarak kabul edilmektedir.
1976-79 yılları arasında Uluslararası P.E.N. başkanlığını yapan Peru’lu yazar Mario Vargas Llosa, PEN’e bakış açısını şöyle dile getirmiştir: “Uluslararası P.E.N., farklı dilleri konuşan, farklı milliyetlere mensup ve farklı inançlara sahip yazarlar arasında sürekli bir köprü oluşturmayı bilen ender kurumlardan biridir.”
Uluslararası P.E.N.'in 1978 yılında kurulmuş olan “Çeviri ve Dil Hakları Komitesi”, dünya kültürleri arasında yitirilme tehlikesiyle karşı karşıya kalmış olan dilleri ayırım yapmaksızın savunmakta, onlara destek vermektedir.
PEN, sözkonusu dillerde yazılmış olan edebi eserlerin dünya dillerine çevrilmesini teşvik etmekte, dillerin haklarını korumakta, herkesin kendi dilini bireysel olarak ya da topluluğuyla paylaşarak kullanma hakkına sahip olduğunu vurgulamaktadır.
Türkiye PEN Merkezi Çeviri ve Dil Hakları Komitesi, 10-11 Mayıs 2008 tarihlerinde İstanbul Bilgi Üniversitesi Dolapdere Kampusu’nde bu amaçlara bağlı olarak, “Küreselleşme ve Dil” ana başlıklı bir sempozyum düzenleniyor. Sempozyuma yurtdışından, Makedonya PEN Başkanı Risto Lazarov, Uluslararası PEN Çeviri ve Dil Hakları Komitesi Başkanı Kata Kulavkova, Bulgaristan PEN Genel Sekreteri Alek Popov, Uluslararası PEN Uluslararası Sekreteri Eugene Schoulgin katılacak.
Çeviri Edebiyatın Ülke Edebiyatlarına Katkıları, Dil Hakları ve Dil Özgürlüğü, Küreselleşme ve Dil, Dilde Yabancılaşma ve Dil Savaşımları başlıklı panellerin yapılacağı sempozyuma yurtiçinden Füsun Akatlı, Beki Bahar, Ali Akay, Ahmet Soysal, Yiğit Bener, Yusuf Eradam, Tozan Alkan, Aysu Erden; ayrıca “Ulysses Çevirisi: Bir Tinsel-Tensel Yolculuk” ve “Bir Çeviri Öyküsü: Şiir Atlası” başlıklı söyleşileriyle Nevzat Erkmen ve Cevat Çapan, çeviri konusundaki yardımlarıyla Hasine Şen ve Deniz Canefe katılacaklar.
Katılımın ücretsiz gerçekleşeceği sempozyuma ait ayrıntılı bilgi ve program için,
cevirivedilhaklari@pen.org tr.
“Küreselleşme ve Dil”
10-11 Mayıs 2008
Bilgi Üniversitesi Dolapdere Kampusü BS1 Salonu
Düzenleyen
PEN Yazarlar Derneği Çeviri ve Dil Hakları Komitesi
10 Mayıs 2008 Cumartesi
13:30 -14:00 Açılış Konuşmaları
Tarık GÜNERSEL, Kata KULAVKOVA, Aysu ERDEN
14:00-15:30 Çeviri Edebiyatın Ülke Edebiyatlarına Katkıları
Tozan ALKAN, Aysu ERDEN, Rista LAZAROV
15:45-16:15 Ulysses Çevirisi: Bir Tinsel-Tensel Yolculuk
Nevzat ERKMEN
16:30-18:00 Dil Hakları ve Dil Özgürlüğü
Kata KULAVKOVA –Aysu ERDEN (İngilizce)
Eugene SCHOULGIN – Deniz CANEFE (Norveçce)
Alek POPOV – Hasine ŞEN (Bulgarca)
11 Mayıs 2008 Pazar
14:00-15:30 Küreselleşme ve Dil
Ahmet SOYSAL, Ali AKAY, Yusuf ERADAM
15:45-16:15 Bir Çeviri Öyküsü: Şiir Atlası
Cevat ÇAPAN
16:30-18:00 Dilde Yabancılaşma ve Dil Savaşımları
Füsun AKATLI, Beki L. BAHAR, Yiğit BENER
Giriş ücretsizdir.