Mahmut Temizyürek (1955)

Paranoya Kırlangıcım Paranoya

İnsan güneşle dünyanın arasındadır

Senin sağında, benim solumda

hep ortasındadır ölümün

Durur bir nefesle bir nefes

arasında bir yerde, sabahla akşam

arasında her şeyi şaşırabilir

Yaprağa düşen yağmurdur

yapraktan düşen damla

Ne yapabilir, rüzgârından

merhamet dilemekten başka.

İnsan şaşırdıkça

delinir şüphe torbası

zehirler gözü.

Seni var ya, inleyişinden tanırım

kiminle öpüşsen duyarım sesini

teninin duygusu bulaşır, ateşi, kokusu

bacaklarının arasından ürperti

dudaklarına dolaşır

seğirir damar gibi

İnsanla herkes arasında nahoş tecrübe

Kırlangıcın zamansız göç nedenidir

O yüzden tizdir gagasından fışkıran

Bir daha dönmez yurduna.

Kalp, inleyişinden tanınır

Bir öpünce, bir de kırılınca.

(Kırlangıcım Paranoya’dan)

Hayat Hepimizden Geniş

Ölüm Her Ömürden Uzun

Ben hep gülümseyerek yaşadım dünyayı

Gülümseyerek ölüyorum her gün sizlerle

Baştan kendime basit bir yüz yakıştırdım

Rüzgârıyla haşır neşir çıplak bir tepe

Bir gök olsun istedim yüzümde, mavi, bulutsuz

Metinolmaktan başka şansı var mıydı yoksulların

Ben oldum işte, oldum ve öldüm

Sorduğum tek soru vardı kendime

(Öbürleri herkese ilişkindi)

şimdi gitsem benden ne kalır geriye?

Kaldı işte, ahdım kaldı dünyada

Yaralı bir alın

Gülümserken unuttuğum dudaklarım

Ve yurdumu dolaşan kanım kaldı sizlere

Kanım her yere bulaşıyor

Aşçının kepçesine, marangozun rendesine

silahın namlusuna, kalemin mürekkebine

yargıcın cübbesine, âşıkların neşesine

çocukların oyununa karışıyor

Dağılıyor, çoğalıyor, yalıyor sokakları

Habere çıkardım, dünyanın yaradılışını görmeye

Alevlerin, kurşunların arasından sekerdim

Ağaca bakar ağaç olurdum, köpeğe, göğe, serçelere

Yaprağa bakar yaprak olurdum, tırtıla, kuşa, yaşlı teyzelere

Umutsuzlara bakar iç çekerdim, hallaçlara, sütçülere, çerçilere

Bütün otobüsler giderdi benle, istanbul-hafik, istanbul-refahiye

Ev içlerine bakar ağlardım, buğday demetlerine, duvardaki ali'ye.

Cemlere, kahvelere, meydanlara bakardım

Herkes gibi çopur yüzlüydü hayat

Kibirliydi yoksullar, kibirli ve atak

Sözcükler hırçınlaştıkça dilsiz ve bataktılar

Böyle bir dünya dermiştim kendime

Hakikat gizlenmişti buralarda bir yere

Ne ölümler gördüm de yaşamak hırsızlık gibi geldi bana

Bulmalı derdim, bulmalı ölümün erken dilini

O da oldu. Gördüm celladımın gözlerini ve gülümsedim

Hepimize benziyordu, şaşırarak öldüm

Bir duvar dibiydi sanırım, ıssızdım ve soğuktu gece

Bir şey öğrendim ki söylemeliyim

Hayat hepimizden daha geniş

Ölüm her ömürden daha uzun sürermiş

Dağları düşündüm, sokakları, ev içlerini

Her şey yaşadığım gibiymiş, basit ve korkunç

Dil susunca kan konuşur, kan konuşurmuş

Kanım yurdumu dolaştıkça öğrendim.

(Kırlangıcım Paranoya’dan)

Salman Raduyev

                               Kılıcı kalbine batana

                                       Fatma Dikmen’e

Bunlar o zaman yaşandı

Suda kımıldarken dünya

Dönerken bebek karında

Gökten at süzülürken karanlık sulara

Adın ne diye sordular

Raduyev Salman dedim

İnanarak heceledim sözcükleri

O ân dağlarda yağmur taneleriydi ölenlerin ahı

Gökkuşağı olarak sardı bedenimi

Soluduğum her şeyi emdi hava

Bana sıcak nemle geri verdi

Aşkımın dudağından hatıra

Uyumuyorsa şimdi o,

Derin sulardan derin sulara

Oğlunu emziriyor ya

Ya da ağıt yakıyor bana

Ben hâlâ oradaydım ve zaten

Söküp fırlattığı tek kaldırım taşı bile olmayan

Bir serçe kadar sokaklarda benim

Adım salman 

Dağların yangın ekeni kül biçeniyim

Ra-du-yev Sal-man diye heceledim bir daha

Hecelerken çekildim

Çekildim kayaların dibinden

Göğsüme doğru kapanıp sığınaklara

Keşke bir mitingde ölseydim

Göğsümden kan sızarken

Uğultulara karışıp gitseydi ahım

Duyduğum seslere bir yanıt vermeseydim

Olmadı bunlar, tünelden çıkarken buldular beni

Kim olduğumu sordular

Sıradan bir iş günüydü

Dünyaya oluk oluk akarken insanlar

Dilim dilim koşarken tezgahlara

Raduyev Salman dedim kısaca

Dedim ve gözlerimin gerisine çekildim

Sigarasının külü gibi dalgı düşenlerin yanına

Bir fotoğrafa baka baka büyürken 

Gökten akan bir ışıkla paramparça

O çocuğun yaşındaki 

Oğlumu öpüyorum her parçasından

Yuvada öğrendiği şarkıyı söylüyor diye bana

Ben hâlâ orada kaldım

Tarihin vahşetinde, anamın dilinin dizinde

İsterdim bir otel odasında yalnızlığımla buluşmayı

Bir ahududu hatırası kalmalıydı o günden bana

Ölmedim iki şehir arasında hasretimle gezerken

Bunlar ben olmadım

Daha savaştan dönemedim ben baba

Çocuğum daha çığlığımı duyan çıkmadı

Adımı sormaktan başka konuşan yok

Konuşsam ne yazar sözlerim kısa

Ben şim-di tut-sak bir Ra-du-ye-vim

Bir sözüm olabilir mi dağlara

Öyleyse neden fırlıyorum yatağımdan

Dünyaya geç kalmış güneşimde her sabah

Doğmasam gaflete boğulur sanki insanlar

Her sabah sırtımda bir namluyla işe giderken oysa

Alnımda Serez yağmuru serinliği her sabah

Her kurşun bende iz mi bıraktı da

Her yaralıynan acıyor 

Her ölüynen gömülüyor bu yürek

Adını söyle diyorlar bana

Neden Salman Raduyev’sin de

Mahmut Temizyürek değilsin, söyle

İçimdeki fırtına, duyurmuyor bu sesleri

Aklı zırhının hışırtısıyla çalışan savaşçı mıyım

Sahiden kılıcı kalbine batan

Yoksa 

(Yeryüzünü Gezen Atlı'dan)

Beyaz Karanlıkta

Yamaçlarda yeşil beyaz benekler

Göğ toprağın süt kokuyor çiyi buharı

80’i geçtin nasılsa, 90’ı da, sürdün 2000’e dal

Bu kaçıncı diriliş. Ustalaştın ağaçları tanımakta

Gördün her durumunu akarsuyun

Kaba şafakta kurum kurum akıp geceyi

sürükler, berrak bir nefese dönüşür ince şafakta

Güneşle birlikte sularda hem sevinç var hem keder

Sevinç güneşten, kederse hep aynı akıştandır olsa olsa

Gün güne değişir kuzeyle güneyin farkı

Ansızın sararıp solar doğudan batıya yüzler

Güneş, dağlar ardından duyulan o gurbet şarkısı

Ovalardan atlar geçer ya da ruhumuzdan atlar geçer ovaya

içimde yitip gitmek arzusu o esmer

kadının ağzındaki beyaz karanlıkta

(Yeryüzünü Gezen Atlı'dan)